Ngày này năm xưa
Các sự kiện lịch sử đáng ghi nhớ diễn ra trong ngày 19/5. Bạn có thể xem các ngày khác bằng cách gõ vào trình duyệt địa chỉ: danluan.org/ngay-nay-nam-xua/%ngay/%thang, trong do %ngay và %thang la ngày tháng cần xem (ví dụ: danluan.org/ngay-nay-nam-xua/3/2 sẽ liệt kê các sự kiện diễn ra ngày 03/02).
- 123 năm trước (1890): Hồ Chí Minh sinh ngày 19/5/1890, là cố Chủ tịch Việt Nam (1945-1969), một nhân vật lịch sử quan trọng bậc nhất của Việt Nam trong thế kỷ XX.
Ông sinh ra ở Nam Đàn, Nghệ An, thân phụ là Phó bảng Nguyễn Sinh Sắc. Thời niên thiếu và thanh niên, ông được ảnh hưởng nhiều từ những người bạn của cha ông, những nhân sỹ yêu nước lớn của Việt Nam những năm đầu thế kỷ XX như Phan Bội Châu và Phan Chu Trinh.
Năm 1919 ông bắt đầu hoạt động cách mạng và trở nên có ảnh hưởng đối với các trào lưu cứu nước bấy giờ, đặc biệt là sau khi đồng ký tên gửi "Yêu sách của nhân dân An Nam gửi hội nghị Versailles" gồm 8 điểm kêu gọi tự do báo chí, quyền hội hop và lập hội chính trị.
Chọn con đường theo Chủ nghĩa cộng sản, ảnh hưởng từ Marx và Lenin, ông nhiệt thành theo đuổi tuyên truyền, tổ chức lực lượng cho phân bộ Cộng sản tại Đông Dương. Đồng sáng lập ĐCS Pháp (1920), đào tạo lực lượng nòng cốt khi huấn luyện Thanh niên cách mạng đồng chí Hội (1925), chủ trì thành lập ĐCS Việt Nam (1930). Do những mâu thuẫn với đường hướng của Stalin, ông bị thất sủng cho đến khi tái lập được vị trí và vai trò vào năm 1940. Ông thành lập mặt trận Việt Minh và chớp thời cơ dành chính quyền vào tháng 8/1945.
Ngày 02/9/1945, ông đọc bản Tuyên ngôn độc lập khai sinh nhà nước VNDC Cộng hòa, cho ra đời bản hiến pháp 1946 mang nhiều giá trị tiến bộ. Nhưng suốt cuộc đời cách mạng sau đó, dưới sự lãnh đạo của ông, các giá trị tiến bộ thụt dần và nhanh chóng dẫn đến chế độ độc tài toàn trị, ông trở nên một lãnh tụ được nhiều người mến mộ và cả tức giận chính bởi hệ thống tuyên truyền đồ sộ.
Ông bắt đầu mất dần quyền lực khi trao nó cho Lê Duẩn, một người học chưa hết lớp 4, có tư tưởng dân tộc chủ nghĩa và cộng sản cực đoan. Nhưng vẫn là nhân vật trung tâm điều tiết mối quan hệ của Hà Nội với Bắc Kinh và Moscow trong thập niên nôi chiến ác liệt, đẫm máu những năm 1960s.
Ông mất ngày 02/9/1969, chính quyền đưa ông vào lăng Ba Đình. Lãnh đạo đảng CSVN biến ông thành một biểu tượng cho sự cai trị, nhân danh lời nói, bài viết của ông như thánh thần để áp đặt lên dân tộc Việt Nam, củng cố chế độ độc tài toàn trị.
Dù ông đã ra đi gần ngót nửa thế kỷ, song di sản ông để lại vẫn là sự tranh cãi dai dẳng và khó khăn nhất trong tư duy người Việt, một phần bởi sự tô son điểm phấn và bưng bít thông tin từ chính quyền Hà Nội.
